Imperialisme (scholingsstuk)

De imperialistische globalisering en
de revolutionaire ontwikkeling op wereldvlak

Internationaal Communistisch Seminarie
Brussel, 2-4 mei 2001
...Meer

 

 

 

Volgens een aantal Westerse academische kringen is de globalisering een natuurlijk proces dat onvermijdelijk is en dat zowel enorme mogelijkheden biedt voor de ontwikkeling van alle landen als een aantal nieuwe uitdagingen. De geschiedenis zou duidelijk aangetoond hebben dat een economie op basis van de privé-onderneming en de vrije markt de beste kansen biedt en dat alle landen er belang bij hebben om de vrije markt in hun eigen land te aanvaarden als integraal onderdeel van de globale vrije markt, net zoals de privatiseringen, de liberalisering en de deregulering waarop die vrije markt steunt.

 

 

Als we de realiteit van vandaag en de voorbije anderhalve eeuw bekijken, stellen we vast dat de huidige globalisering geen nieuw fenomeen is. In Het Manifest van de Communistische Partij schreef Marx al in 1848: "De burgerij heeft door haar exploitatie van de wereldmarkt de productie en consumptie van alle landen kosmopolitisch gemaakt. (...) Door de snelle verbetering van alle productiewerktuigen, door de oneindig vergemakkelijkte communicaties trekt de burgerij alle, ook de meest barbaarse naties mee met de loop van de beschaving." Die tendens werd duidelijk bevestigd door de overgang van het liberale kapitalisme naar het kapitalisme van de monopolies en met de komst van het imperialisme. De huidige globalisering is slechts een uitdieping en een verscherping van alle tegenstellingen die het kapitalisme sinds zijn ontstaan aan het begin van de twintigste eeuw kenmerken.

 

 

 

Imperialistische globalisering en revolutie: 1900-1960

 

 

In de periode 1900-1910 heerste het monopoliekapitalisme in Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland, de Verenigde Staten, België, Nederland en gedeeltelijk ook in Rusland. In die periode werden al die landen door een economische crisis grondig dooreen geschud. Als uitweg stortten zij zich op de kolonisering. Geen enkele plek ter wereld ontsnapte aan de vraatzucht van de imperialistische grootmachten.

De imperialistische globalisering ontstond gelijktijdig met de koloniale veroveringen.

De crisis van overproductie zette verschillende landen ertoe aan om een ‘rechtvaardiger’ verdeling van de kolonies te eisen. Dat leidde tot de Eerste Wereldoorlog die het leven kostte aan 10 miljoen mensen. Nog nooit in de geschiedenis had de mensheid een dergelijke barbaarse en grootschalige wreedheid meegemaakt.

De arbeidersklasse is de meest revolutionaire klasse in de geschiedenis. Zij heeft de historische taak om de wereld te bevrijden van de uitbuiting van de mens door de mens door de heerschappij van de burgerij, de laatste en tevens wreedste uitbuitende klasse in de geschiedenis van de mensheid, omver te werpen. Maar alleen in Rusland heeft de arbeidersklasse in bondgenootschap met de arme boeren voldoende revolutionaire energie opgebracht om het hoofd te bieden aan de gewapende krachten van de Russische burgerij en negen imperialistische landen die gewapenderhand Rusland binnenvielen.

 

 

In de jaren twintig en dertig nam de imperialistische globalisering toe. Zij werd gekenmerkt door de onverzettelijke vijandigheid van alle imperialistische grootmachten tegen het eerste en enige socialistisch land ter wereld, door een uitbreiding en een verheviging van de kolonisering, door de onderwerping van de semi-koloniale landen en door een groeiende rivaliteit tussen de imperialistische grootmachten om zich overal ter wereld meester te maken van de markten en grondstoffen. De wereldcrisis van 1929 was een crisis van overproductie die samenging met een financiële ineenstorting. De grote kapitalistische landen probeerden uit de crisis te ontsnappen met een keynesiaanse politiek van grote openbare werken en bewapeningsprogramma's.

 

 

Dat leidde tot de Tweede Wereldoorlog waarin 50 miljoen mensen omkwamen door de wreedheid van het misdadig systeem dat kapitalisme heet. Tijdens de antifascistische oorlog hebben 23 miljoen Sovjetburgers zich opgeofferd om de USSR en de rest van de wereld van het fascisme te bevrijden. In de landen van Oost-Europa heeft de Sovjet-Unie een wezenlijke bijdrage geleverd aan de overwinning van de antifascistische revolutie, die daarna overging in een socialistische revolutie. Tijdens de Tweede Wereldoorlog hebben het Chinese en Koreaanse volk de bevrijdingsoorlog tegen de fascistische bezetters en hun collaborateurs opgedreven. Na de nederlaag van die laatsten hebben zij zich tegen het Amerikaans imperialisme en zijn plaatselijke lakeien gekeerd. Onder leiding van de communistische partij voerden zij de anti-imperialistische en democratische revolutie door, gevolgd door de socialistische revolutie. Die overwinningen gaven een grote impuls aan de revolutionaire antikolonialistische bewegingen in Azië en Afrika, die in de loop van de jaren vijftig en zestig in de meeste kolonies belangrijke overwinningen behaalden.

Het Amerikaans imperialisme verrijkte zich tijdens de Tweede Wereldoorlog door zowel aan de ‘democratische’ als aan de fascistische landen te verkopen. Het is pas laat in de oorlog in Europa gestapt. Zijn belangrijkste doel was de overwinning van de socialistische revolutie in Frankrijk, Italië en Duitsland door de gezamenlijke inspanningen van de gewapende volksmassa's en het Rode Leger, te verijdelen. In volle oorlogsperiode stelde generaal Patton voor om van bondgenootschap te verwisselen en om samen met divisies van het nazi-leger naar Moskou te marcheren... De Verenigde Staten hebben de bevolking van Hiroshima en Nagasaki uitgemoord zonder enige militaire noodzaak: het was een duidelijke waarschuwing aan het adres van de Sovjet-Unie en de start van de Koude Oorlog.

Het Amerikaans imperialisme zette de moorddadige oorlogspolitiek van de nazi's tegen het socialisme rechtstreeks verder. Het begon een agressieoorlog tegen Korea, het voorspel van een oorlog tegen China en eventueel tegen de Sovjet-Unie. Maar geconfronteerd met het heldhaftig verzet van het Koreaanse volk dat steun kreeg van talrijke vrijwilligers, van alle socialistische landen en van een wereldbeweging van alle krachten die opkwamen voor vrede en onafhankelijkheid, moest het Amerikaans imperialisme het onderspit delven.

In de loop van de jaren vijftig werd het imperialisme, geleid door het Amerikaans imperialisme, grondig dooreen geschud door de overgang van één derde van de mensheid naar het socialistisch kamp, door de opkomst van antikoloniale en anti-imperialistische revoluties in de Derde Wereld en door de ontwikkeling van de arbeidersstrijd en het volksverzet in de kapitalistische landen zelf.

 

 

 

 

Van opportunisme naar contrarevolutie op wereldvlak

 

 

Het imperialisme is er in geslaagd om aan die ernstige problemen tijdelijk het hoofd te bieden, voornamelijk door de ontwikkeling van het opportunisme binnen de drie grote revolutionaire stromingen die kenmerkend zijn voor onze tijd: de beweging voor de socialistische opbouw in de landen die zich van de kapitalistische uitbuiting hebben bevrijd, de beweging voor de politieke en economische onafhankelijkheid in de onderdrukte landen en de revolutionaire beweging van arbeiders en werkers in de imperialistische landen.

Toen het revisionisme van Chroesjtsjov in de Sovjet-Unie aan de macht kwam, luidde dat een radicale breuk in met de revolutionaire politiek van Lenin en Stalin. Alle marxistisch-leninistische principes werden één voor één overboord gegooid. De revisionisten riepen de definitieve overwinning van het socialisme uit; het herstel van het kapitalisme was onmogelijk; de klassenstrijd bestond niet meer in de Sovjet-Unie en dus was de dictatuur van het proletariaat tegen de burgerij en de burgerlijke elementen niet meer nodig. De revolutionaire opvoeding werd fundamenteel uitgehold en daarna volledig geliquideerd. De leiders van de partij en de staat namen burgerlijke ideeën en gedragingen over. Vanaf 1965 werden er een aantal principes van de kapitalistische economie geleidelijk opnieuw ingevoerd, te beginnen met het principe van de kapitalistische winst. Persoonlijke verrijking werd veralgemeend, net zoals de zwarte kapitalistische economische sector.

De ideologische, politieke en economische ontaarding leidde in 1990 tot het integraal herstel van het kapitalisme, in zijn meest wilde vorm. De productie van de ex-Sovjet-Unie bedroeg in 1999 nog slechts 57% van het niveau van 1990 (die van Oekraïne zelfs maar 39%). Op 8 jaar tijd verminderde de bevolking met 6 miljoen inwoners. Het sterftecijfer is twee maal hoger dan het geboortecijfer. De levensverwachting daalde van 64 naar 61 jaar. Zestig procent van de bevolking leven van een inkomen lager dan het levensminimum.

Sinds Chroesjtsjov de revisionistische weg opging, zijn de meeste communistische partijen in de imperialistische wereld, partijen die altijd al een aantal uitgesproken opportunistische tendensen vertoonden, volledig ontaard. Zij vormen vandaag een wezenlijk onderdeel van de burgerlijke politieke wereld.

In de landen van de Derde Wereld zijn de meeste anti-imperialistische en communistische partijen sterk beïnvloed door de snelle ontwikkeling van het opportunisme en het revisionisme in de rest van de wereld. Contrarevolutionaire staatsgrepen hebben de meeste leiders die trouw gebleven waren aan de anti-imperialistische strijd geëlimineerd. De nieuwe leiders hebben eenvoudigweg de posities van de vroegere kolonisatoren binnen het neokoloniaal apparaat overgenomen. Zij vormen vandaag de compradore- en bureaucratische burgerij, een werktuig waarvan het imperialisme zich bedient om zijn politieke en economische overheersing over het land te verzekeren.

 

 

 

 

De kenmerken van de huidige globalisering

 

 

Het is in deze context dat we de nieuwe fase van de imperialistische globalisering vandaag moeten bekijken.

Die globalisering is niets anders dan de uitbreiding en de verscherping over bijna heel de planeet van alle tegenstellingen die het imperialisme sinds zijn ontstaan in 1900 kenmerken. De globalisering is vooral geen natuurlijk proces waar iedereen bij te winnen heeft. Integendeel, de globalisering drijft de uitbuiting, de overheersing, de repressie en de terreur op naar zijn uiterste limieten. Zo bereidt deze globalisering de opkomst voor van nog nooit eerder geziene, de hele wereld omvattende revolutionaire anti-imperialistische en antikapitalistische bewegingen.

Op economisch terrein wordt de huidige fase van de imperialistische globalisering gekenmerkt door een aantal revoluties op het vlak van informatica, communicatie en transport. Een ander kenmerk is de nooit eerder gekende concentratiegolf onder de multinationals die op wereldvlak werkzaam zijn.

De huidige globalisering is het resultaat van drie onderling sterk verbonden krachten: ten eerste de grote multinationals, ten tweede de imperialistische staten die de belangen van hun monopolies en de internationale bondgenootschappen van hun monopolies beschermen en verdedigen en ten derde de internationale instellingen die gedomineerd worden door de imperialistische staten en de multinationals, zoals het IMF, de Wereldbank en de Wereldhandelsorganisatie.

Via die drie krachten leggen de imperialisten, en dan vooral de Verenigde Staten, hun wil op aan de regeringen van de verschillende onderdrukte landen en beslissen zij over de politiek die de regeringen van die landen moeten volgen, op straffe van sancties of zelfs van destabiliserings- of agressieoorlogen. Heel de wereld leeft onder de dictatuur van de multinationals en hun internationale economische instellingen. De ‘democratie’ is een klucht want het imperialisme laat alleen de keuze tussen verschillende neokoloniale partijen... die allemaal de politiek moeten volgen die gedicteerd wordt door het IMF, de Wereldbank en de Wereldhandelsorganisatie. Daaruit volgt de ongeloofwaardigheid van alle burgerlijke partijen in de onderdrukte landen.

De activiteit van het imperialisme resulteert nochtans niet in de overheersing van de wereld door wat voor samensmelting ook van het internationaal financierskapitaal. De tegenstellingen tussen multinationals en tussen imperialistische krachten verscherpt nog.

De huidige globalisering komt ook tot uiting in de diepgaande crisissen die de imperialistische wereld dooreen schudden en die de multinationals verplichten om in de onderdrukte landen beslag te leggen op alle mogelijke middelen om zich te verrijken en om de uitbuiting van de arbeidersklasse overal ter wereld naar nooit eerder gekende hoogten op te drijven.

 

 

De vroegere socialistische landen: echte kruidvaten

De contrarevolutie in de socialistische landen is ongetwijfeld een overwinning van het imperialisme. Maar dat feit heeft de tegenstellingen in de kapitalistische en imperialistische wereld niet afgezwakt. Integendeel, die tegenstellingen zijn alleen nog verscherpt. Veertig procent van de Russische economie is in handen van de maffia die daardoor de sterkste en gevaarlijkste maffiabende ter wereld is geworden. In heel de wereld heeft de misdaadeconomie onder impuls van de nieuwkomers uit Oost-Europa een hoge vlucht genomen. Alle mooie woorden over de verdiensten van de vrije markt kunnen niet verbergen dat het kapitalisme in feite een maffiasysteem geworden is. Het nationale verraad van de nieuwe burgerij in de landen van de vroegere Sovjet-Unie, de vernedering van een fiere natie tot een Amerikaanse en Europese neo-kolonie, de ontegensprekelijke verslechtering van de levensomstandigheden van de werkers in die landen, dat alles zal onvermijdelijk leiden tot nieuwe grote revolutionaire gevechten. Onder druk van de crisis wil het imperialisme zich meester maken van de fabelachtige rijkdommen van de landen rond de Kaspische Zee en Siberië. De Navo bereidt zich vandaag al voor op een oorlog tegen Rusland. Maar elke agressieoorlog tegen de vroegere Sovjet-Unie zal er onvermijdelijk de krachten van de socialistische revolutie doen heropleven.

 

 

Derde Wereld: volledige herkolonisering via de ‘vrije markt’

De jaren zeventig waren een moeilijke periode voor het wereldimperialisme. De nationale burgerij en de compradoreburgerij van de landen van de Derde Wereld werden ertoe aangezet om zoveel mogelijk schulden aan te gaan, via infrastructuurwerken en het oprichten van grondstofproducerende ondernemingen. Tegelijkertijd kregen zij de mogelijkheid om zich via alle mogelijke illegale middelen te verrijken. Die politiek was er vooral op gericht om hen te verhinderen een eigen nationale industrie uit te bouwen op basis van de noden van de volksmassa's. De enorme schuldenlast heeft de meeste burgerijen op de knieën gekregen. Om de dictaten van het imperialisme te kunnen opleggen, werden zij steeds repressiever en bloeddorstiger tegen hun eigen volk. De totale schuld steeg van 61 miljard dollar in 1970 naar 2.554 miljard dollar in 1999. Nog hoger zal moeilijk worden. In vele landen volstaan de inkomsten uit de export niet langer om de afbetalingen van de buitenlandse schuld te dekken...

Het imperialisme heeft alle landen ertoe aangezet om zoveel mogelijk grondstoffen te produceren. De crisis van overproductie van grondstoffen die daarop volgde, heeft talrijke burgerijen van de Derde Wereld aan de grond gebracht. In de jaren 1998-99 was er een nooit eerder geziene daling van de prijs van de grondstoffen die de Derde Wereld exporteert.

Het imperialisme verplicht de Derde Wereld zijn producten op de markt toe te laten. Tegelijkertijd verzint het imperialisme steeds nieuwe protectionistische maatregelen tegen goederen en voedingsproducten uit de Derde Wereld. Tijdens de Uruguay Ronde over de liberalisering van de handel hebben de imperialisten hun liberalisering opgelegd. In ruil kregen de landen van de Derde Wereld een aantal loze beloften... die nooit gehouden werden. Met een aantal protectionistische maatregelen probeert het imperialisme de sociale ramp in het Westen uit te stellen. Tegelijk verergert zij daardoor de reeds onhoudbare catastrofe voor vier miljard mensen.

Via de Wereldhandelsorganisatie bemoeilijkt het imperialisme de toegang tot de nieuwe technologische en wetenschappelijke technieken. Om te overleven hebben miljarden inwoners van de Derde Wereld nood aan betere voeding en medicamenten. De multinationals nemen dure patenten op hun farmaceutische producten en voedingsmiddelen en zuigen op die manier de verworpenen der aarde uit tot de laatste cent.

De compradoreburgerij en de bureaucratische burgerij boden geen verzet toen het imperialisme, om uit zijn eigen crisis te geraken, hen dwong hun economische soevereiniteit op te geven en hun nationaal patrimonium te verkwanselen. Zij werden gedwongen om hun nationale ondernemingen te privatiseren en de export te liberaliseren. Dat heeft geleid tot de vernietiging van de zwakke nationale productiekrachten.

De globalisering heeft ook ‘goede kanten’. Een aantal onderdrukte landen kregen als troostprijs via ‘delokalisering’ een aantal nieuwe investeringen: producten waarvan de salariskosten ‘te hoog’ waren geworden, werden verplaatst. Het gaat hier voornamelijk, buiten elektronica, om textiel- en schoenfabrieken. Dat heeft geleid tot de vernietiging van de nationale productie in die sectoren, wat leidde tot meer werklozen dan nieuwe werkplaatsen.

Door de recente belangrijke crisissen in Mexico (1995), Zuid-Oost Azië (1997) en Brazilië (1998) kwamen er enorme kapitaalstromen op gang richting Verenigde Staten. De laatste jaren hebben de Verenigde Staten 300 à 400 miljard verdiend aan die kapitaalstromen.

Hoe bedreigender de overproductie in de imperialistische landen wordt, hoe meer die landen de nationale economie in de onderdrukte landen vernietigen. Tegenover de overproductie in de rijke landen staat een steeds grotere onder-productie in de meeste landen van de Derde Wereld waar het imperialisme het ontstaan van een nationaal kapitalisme onmogelijk maakt. Talrijke bronnen blijven de leugen herhalen dat ‘het kapitalisme de landen de mogelijkheid biedt om zich te ontwikkelen, terwijl het socialisme gefaald heeft’, terwijl we rondom ons een massale vernietiging van de productiekrachten zien in de vroegere socialistische landen en in de landen van de Derde Wereld die tot een bepaald niveau van industriële ontwikkeling gekomen waren.

In de onderdrukte landen heeft de huidige ‘globalisering’ twee gezichten. Enerzijds de veralgemening en verscherping van de economische onderdrukking van het imperialisme, anderzijds de versterking van alle factoren die de onderdrukte en uitgebuite massa's verdelen. Het imperialisme ‘globaliseert’ de etnische, nationale, religieuze en raciale tegenstellingen om zo de onderdrukte massa's ertoe te brengen om elkaar te verscheuren en te vermoorden en op die manier elke tegenstand van het ééngemaakte volk tegen de onderdrukking onmogelijk te maken.

De mondialisering heeft een ‘terroristische internationale’ voortgebracht die de media gebruikt als psychologisch oorlogswapen en die paramilitaire groepen opricht of ontwikkelt.

De militaire agressie tegen Irak in januari 1991 wordt vandaag verder gezet onder de vorm van een economische agressie die regelmatig kracht bijgezet wordt door nieuwe militaire aanvallen. De imperialistische globalisering heeft al aan meer dan 1.500.000 Irakezen het leven gekost.

De imperialistische agressie in het Midden-Oosten, via zijn lakei Israël, waartegen het Palestijnse volk een heldhaftig anti-imperialistisch gevecht levert, is een ander voorbeeld.

In Afrika was het imperialisme sterk bevreesd voor de opkomst van een machtig en onafhankelijk Congo. Het lanceerde via Rwandese en Oegandese troepen een barbaarse agressie tegen het land van Kabila. Het doel is om de politieke en economische onafhankelijkheidswil van het land dat enorme bodemrijkdommen bezit, te breken en de hand te leggen op de grootste reserves ter wereld aan strategische mineralen zoals goud, diamant, kobalt en zeldzame mineralen zoals niobium, tantalium en colombium. In Congo heeft het Amerikaans imperialisme een echte genocide veroorzaakt. Meer dan drie miljoen mensen lieten het leven door de agressie en de vernietigingen die ermee gepaard gingen.

Het Amerikaans imperialisme maakt zich zorgen over de groeiende rol van de communistische en anti-imperialistische organisaties in Colombia en Equator. Het dreigt ermee om die landen aan te vallen om de heerschappij van de multinationals en de corrupte regeringen die aan de belangen van Washington onderworpen zijn, in stand te houden.

 

 

Over-uitbuiting van de arbeidersklasse op wereldvlak

Zowel in de imperialistische landen als in de onderdrukte landen voeren de multinationals een regelrecht offensief tegen de verworvenheden van de arbeidersklasse. Ze beweren dat de globalisering dit oplegt. Dalende lonen, contracten van beperkte duur, veralgemening van deeltijdse jobs, stijgende flexibiliteit, helse werktempo's, fabriekssluitingen, ontmanteling van de sociale zekerheid, beperking op de werkloosheidsuitkeringen, stijging van de belastingen voor de werkers en tegelijkertijd belastingenverminderingen voor de ondernemingen...

De werkers betalen voor de stijging van de productie en van de meerwaarde, met stress, psychologische problemen, ziekte en zelfs dood...

 

 

Economische en financiële crisissen

De imperialistische ‘globalisering’ beklemtoont in buitengewone mate het parasitisme en het speculatief karakter van het financierskapitaal. Door de uitéénspatting van de zeepbel van de technologische aandelen op de Amerikaanse beurs ‘verdween’ er 4.000 miljard dollar... Dat zal er onvermijdelijk toe leiden dat de Verenigde Staten hun import uit Japan en Europa nog meer zal beperken. De dag dat die schuldeisende landen een deel van hun geld uit de Verenigde Staten terugtrekken, kan er van alles gebeuren.

De Amerikaanse schuld (gezinnen, ondernemingen en staat) heeft een nog nooit eerder gekend niveau bereikt. Die schuld steeg van ongeveer 140% van het BBP in 1981 tot 189% in 1991, niveau waarop ze zich vandaag nog bevindt. Bij een belangrijke recessie zou dergelijke schuld faillissementen veroorzaken die catastrofaal zijn voor de werkers. Wegens de onmogelijkheid om de aangegane schulden terug te betalen zouden vele werkers hun goederen in beslag worden genomen.

De verarming van de massa's, zowel in de vroegere socialistische landen, in de onderdrukte landen als in de imperialistische landen, zal noodzakelijkerwijs de crisis van overproductie en de financiële crisissen nog verscherpen.

De automobielsector wordt al een aantal jaren geconfronteerd met overproductie en overcapaciteit. In belangrijke landen doken een aantal crisissen op: in Mexico in 1995, in Zuidoost-Azië in 1997 en in Brazilië en Rusland in 1998. Japan kent al tien jaar een stagnering. Begin 2001 brak een crisis van overproductie uit in de sector van de nieuwe technologieën, de sector die het symbool geworden was van het onweerstaanbare ‘dynamisme’ van het monopoliekapitalisme...

Er duiken steeds meer factoren op die in de toekomst een belangrijke wereldwijde crisis kunnen veroorzaken die de hele wereld zal dooreen schudden.

 

 

 

 

Tegenstellingen tussen de drie imperialistische centra en het gevaar van een wereldoorlog

 

 

Na de ineenstorting van de Sovjet-Unie, hun belangrijkste vijand, kwamen de tegenstellingen tussen de drie grote imperialistische centra duidelijker aan het licht en verscherpten zij nog.

 

 

De Verenigde Staten, hegemonistische grootmacht

De Verenigde Staten blijven prominent de belangrijkste imperialistische grootmacht op economisch vlak, maar vooral ook op militair vlak. Zij zijn de enige militaire supermacht. Zij verkondigen openlijk dat zij bereid zijn hun wereldhegemonie tegen elke mogelijke rivaal te verdedigen.

Maar door de ongelijkmatige ontwikkeling, een inherente wet van het kapitalisme, zijn de economische krachtsverhoudingen aan het wijzigen.

In 1945 vertegenwoordigde het bruto binnenlands product (BBP) van de Verenigde Staten 50% van het BBP op wereldvlak.

In 1999 is het BBP van de Verenigde Staten gedaald tot 28,8%, dat van de Europese Unie bevindt zich tussen de 10 à 15%, Japan haalt 14,5%.

Volgens sommige schattingen, zal het aandeel van de Verenigde Staten tegen 2020 nog verder dalen tot 10 à 15%, ongeveer hetzelfde niveau als dat van Europa en Japan, en – volgens de meest optimistische schattingen –, eveneens dat van China.

 

 

De Europese Unie, een mogelijke rivaal

De Europese Unie is een gemeenschappelijk strategisch project van alle imperialistische Europese landen, op vraag van de grote Europese monopolies. Die monopolies willen overal ter wereld nieuwe markten veroveren, ten koste van hun Amerikaanse en Japanse concurrenten.

Geen enkel Europees land op zich vormt een ernstige bedreiging voor de Amerikaanse of Japanse heerschappij. Het gemeenschappelijk Europa is nog lang niet klaar. De oprichting ervan wordt doorkruist door rivaliteit tussen de (grote) leden. Duitsland legt het meest zijn wil op maar de anderen (Frankrijk, Groot-Brittannië, Italië, en zelfs een aantal ‘kleine’ landen) willen eveneens hun zeg hebben. Maar alle monopolies van alle Europese landen willen een ééngemaakte Europese markt om te kunnen groeien en op die manier zich te kunnen meten met hun Amerikaanse en Japanse concurrenten.

De tegenstellingen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie blijven zich verscherpen, onder meer op het monetaire en het handelsvlak. Tussen beide centra heerst er een hardnekkige rivaliteit voor de heerschappij over Afrika en de Arabische wereld.

De Verenigde Staten willen een ééngemaakt Europa dat voldoende sterk is om hen te helpen de Oost-Europese landen in te lijven en Rusland in bedwang te houden. Een andere reden is dat een geïntegreerde ééngemaakte markt ook voordelig is voor de Amerikaanse multinationals die op het Europees continent aanwezig zijn.

De Navo is onontbeerlijk – zowel voor de Verenigde Staten als voor Europa – om de imperialistische heerschappij over de wereld in stand te houden. De Navo is de gewapende arm van het Amerikaans en Europees imperialisme en vormt een rechtstreekse bedreiging voor Rusland, China en alle landen van de Derde Wereld. Zelfs Algerije, dat in 1975 de vlag van de anti-imperialistische strijd nog hoog hield, voert nu gezamenlijke manoeuvres uit met de Navo en onderhandelt om lid te worden van dit agressief militair pact.

Daarnaast wil de Verenigde Staten de Navo eveneens in stand houden om het Europa in opbouw, dat een concurrerende grootmacht is, te controleren en indien nodig te verzwakken en te verdelen. De VS wil verijdelen dat er een Europese supermacht zou ontstaan die de Amerikaanse economische en militaire hegemonie zou betwisten.

De agressieoorlog van de Navo tegen Joegoslavië was voornamelijk een oorlog om de controle te verwerven over de petroleumroutes van het Midden-Oosten en de Kaspische Zee, evenals een voorbereiding op een oorlog tegen Rusland. Maar de belangen van de Europese en Amerikaanse multinationals in die twee strategische zones stemmen niet overeen. Daarom heeft Europa beslist om een ‘onafhankelijk’ agressieleger op te richten.

Europa beseft maar al te goed dat het zijn markten en begeerde zones niet zal kunnen blijven domineren zonder een eigen leger. Op 29 mei 1999, in volle agressieoorlog tegen Joegoslavië, verklaarden Frankrijk en Duitsland "dat zij vastbesloten waren er met heel hun gewicht toe bij te dragen dat de Europese Unie zou beschikken over de nodige middelen om het hoofd te kunnen bieden aan internationale crisissen", en dat zonder rechtstreekse tussenkomst van de Verenigde Staten. De VS vrezen dan ook dat dit Europees leger zich meer en meer los van de Navo zal ontwikkelen en uiteindelijk een rechtstreekse concurrent van de Navo zal worden. Europa verzet zich eveneens tegen de nieuwe bewapeningswedloop van de Amerikanen via de uitbouw van een antirakettenschild.

De Verenigde Staten kunnen opnieuw proberen om ‘uit de crisis te geraken’ via verdere militarisering en de voorbereiding van een grote internationale oorlog. Vooral China en Rusland, maar ook de Democratische Volksrepubliek Korea zouden daarbij de belangrijkste doelwitten zijn. Europa beseft zeer goed dat, indien zij betrokken wordt bij een dergelijk avontuur, zij zelf het slachtoffer ervan zullen zijn.

 

 

Sterkte en zwakte van Japan

De enorme industriële en financiële macht van Japan maken van dat land op vele terreinen een machtige concurrent van de Verenigde Staten. Maar Japan is relatief geïsoleerd in Azië en is militair erg zwak. Daardoor is het land niet in staat om de wereldhegemonie van de Verenigde Staten te betwisten.

Volgens de huidige wisselkoers had Japan een BBP van 4.610 miljard dollar in 2000. Dat vertegenwoordigt 46,5% van het Amerikaanse BBP en 59% van het Europese. In 1996 gebeurde 36,5% van de Japanse buitenlandse investeringen in de Verenigde Staten, tegen slechts 30,5% in Azië. De Verenigde Staten zitten met een groot handelsdeficit ten overstaan van Japan: 77,5 miljard dollar in 1999, vooral door de import van wagens en elektronica.

Japan is een archipel zonder veel grondstoffenreserves en energiebronnen. Het wordt vandaag geconfronteerd met een onafhankelijk China waarvan de economische macht blijft groeien en dat op alle vlakken steeds meer relaties aanknoopt in Azië en in de rest van de wereld. China is vastbesloten om zijn provincie Taiwan (een belangrijke economische partner van Japan) opnieuw in te lijven. Vroeg of laat zal dat ook gebeuren. Zuid-Korea is zowel een concurrent van Japan als een partner. Maar de strategie van dat land zou kunnen wijzigen, vooral door de onderhandelingen over een vreedzame hereniging met het Noorden.

De Verenigde Staten zijn de belangrijkste economische partner van Japan. Toch wil Japan zijn afhankelijkheid van de VS verminderen. Dat is alleen maar mogelijk door steviger banden aan te gaan met continentaal Eurazië. Vandaag is Japan de belangrijkste investeerder in China. De hereniging van Korea zou de toegang tot een aantal bronnen (vooral energiebronnen) van China, Siberië en de onafhankelijke republieken van centraal Eurazië vergemakkelijken.

Voor zijn ‘verdediging’ is Japan vandaag afhankelijk van zijn bondgenootschap met de Verenigde Staten. Toch heeft Japan het tweede grootste militair budget ter wereld en beschikt het over een zeer goed uitgerust leger.

Tegen de achtergrond van de veranderingen die Azië dooreen schudden, tekenen zich twee tendensen af. Een eerste en veruit belangrijkste tendens hoopt zich verder te blijven ontwikkelen onder Amerikaanse vleugels en te kunnen profiteren van de vrijhandel en de Amerikaanse militaire paraplu.

Een tweede minder belangrijke tendens vindt dat Japan zijn eigen sfeer waarin het domineert moet vestigen door de oprichting van een krachtig leger dat in staat is om overal in Azië tussen te komen. Daardoor zou Japan de militaire controle over zijn bevoorrading aan grondstoffen kunnen verzekeren.

Indien de Verenigde Staten het avontuur zouden durven aangaan een grote oorlog tegen China te beginnen, is de positie van Japan erg onzeker. Verschillende Amerikaanse analytici sluiten niet uit dat in geval van een belangrijk conflict tussen de Verenigde Staten en China, Japan neutraal zou blijven of zelfs een bondgenootschap zou aangaan met China.

 

 

China: de opkomst van een onafhankelijke grootmacht

China vormt een van de grootste uitdagingen voor de imperialistische heerschappij in de wereld. De laatste twintig jaar onderging China een diepgaande hervorming van zijn systeem. De economische groeide schommelde rond de 8%. Het Chinese BBP verdrievoudigde bijna tussen 1990 en 1999.

Het volledig herstel van het kapitalisme in de vroegere Sovjet-Unie en Oost-Europa en de onderwerping van die landen aan het Amerikaans imperialisme, alsook de verdubbelde agressiviteit van het imperialisme (Irak, Joegoslavië-Kosovo) hebben het anti-imperialistisch karakter van de Chinese politiek nog versterkt.

Het imperialisme ziet met lede ogen hoe China zijn politieke en economische banden met andere landen versterkt, vooral in Azië maar ook in Latijns-Amerika en Afrika. Dat versterkt de kansen om zich aan de imperialistische heerschappij te onttrekken.

De imperialistische machten gebruiken de kwestie Taiwan en Tibet en de zogezegde schending van de mensenrechten om druk uit te oefenen, spanningen te creëren en de regering en de Communistische Partij van China te verzwakken. Het uiteindelijke doel van het imperialisme is de omverwerping van het regime en de instelling van een neokoloniaal systeem in China.

De Verenigde Staten willen de ontwikkeling van China breken via een binnenlandse contrarevolutie. Maar zij zijn er niet zeker van dat ze dat kunnen bereiken. China kan zich verder opwerken tot een onafhankelijke grootmacht. Daarom bereiden de Verenigde Staten eveneens voor op een oorlog tegen China. De regering Bush overweegt om China het statuut van strategische vijand voor de komende eeuw te geven.

 

 

Nieuwe bedreigingen tegen Korea

Het proces van de vreedzame eenmaking tussen Noord- en Zuid-Korea vormt een ernstig strategisch probleem voor de Amerikaanse imperialisten. Het Amerikaans imperialisme beschouwt de mogelijke eenmaking van Korea als een reële dreiging voor zijn heerschappij in Noordoost-Azië. Dat zou ertoe leiden dat de massale aanwezigheid van Amerikaanse militairen en raketten in Noordoost-Azië opnieuw in vraag gesteld wordt. Dan zou het Amerikaans en Japans imperialisme gedwongen zijn om op zoek te gaan naar nieuwe vormen van regionale verdediging. In een rapport van september 2000 verklaart het Amerikaans ministerie van Defensie dat de kwestie van de Democratische Volksrepubliek Korea Washington ertoe zou kunnen brengen om "een grootscheepse oorlog" aan te gaan.

 

 

Het anti-imperialistisch potentieel van Rusland

De nieuwe maffiaburgerij en de compradoreburgerij hebben geen vaste greep op de volksmassa's. De volkeren van Rusland hebben een groot anti-imperialistisch en revolutionair potentieel. Rusland is als grote natie gebroken en verworden tot een neokolonie van het imperialisme. De tegenstellingen met de Verenigde Staten zullen noodzakelijkerwijs verscherpen. Rusland heeft er alle belang bij om toenadering te zoeken tot de landen van de Derde Wereld die zich willen losworstelen uit de imperialistische greep, om economische banden aan te knopen met de socialistische landen, om de herintegratie van de ex-Sovjetrepublieken te stimuleren en om alle pogingen voor het herstel van de Sovjet-Unie als socialistische staat en echt alternatief tegen de imperialistische globalisering aan te moedigen.

In 1996 werd de ‘Groep van Sjanghai’ opgericht die jaarlijks China, Rusland, Kazakstan, Kirgistan en Tadzjikistan bijeen brengt. De bedoeling is om de samenwerking op economisch, politiek en militair vlak te verstevigen.

 

 

Het gevaar van een nieuwe wereldoorlog

Met de verscherping van de crisis opteert het Amerikaans imperialisme voor de militarisering van zijn economie en voor de politiek van de confrontatie. In het geval van een ernstige en langdurige crisis kan dat leiden tot een nieuwe wereldoorlog. De ongelijkmatige ontwikkeling van de imperialistische machten is een factor die tot oorlog leidt.

Het explosief materiaal dat een nieuwe wereldoorlog zou kunnen veroorzaken neemt voortdurend toe, voornamelijk door de hegemonistische positie van de Verenigde Staten. Indien de Amerikaanse supermacht een Derde Wereldoorlog durft ontketenen en daardoor de onderdrukking van de volksmassa's tot het uiterste opdrijft, dan bestaat de taak van de revolutionairen erin om overal ter wereld strijd te voeren tegen deze duivelse macht met als doel haar te overwinnen en zo de weg te openen voor de nationale en democratische revolutie en de socialistische revolutie.

 

 

 

 

Naar een nieuwe bloei van de anti-imperialistische en socialistische revolutionaire strijd in de wereld

 

 

De imperialistische machten hadden verwacht dat het volledig herstel van het kapitalisme in de Sovjet-Unie en in Oost-Europa tot de ineenstorting zou geleid hebben van alle landen die zich beroepen op het socialisme. Die ‘verwachtingen’ zijn niet uitgekomen. De Democratische Volksrepubliek Korea, Cuba, Vietnam, Laos en China hebben hun onafhankelijkheid en hun politiek en sociaal systeem grotendeels behouden.

 

 

De Cubaanse vertegenwoordiger verklaarde: "De globalisering is erop uit om de wereld te controleren. Maar er is een land dat zich verzet en dat resultaten behaalt die andere landen niet kunnen tonen. Vandaag sterven er elke dag 35.000 kinderen van de honger. Geen enkel daarvan is Cubaans. Vandaag sterven er duizenden mensen door gebrek aan medische zorgen. Geen enkele daarvan is Cubaans. Vandaag zijn miljoenen mensen opgesloten in onwetendheid door gebrek aan boeken en scholen. Geen enkele daarvan is Cubaans. De neoliberale en hegemonistische globalisering voert ook tegen ons een agressiepolitiek, net zoals tegen de rest van de mensheid. Maar Cuba beantwoordt die agressie met nog meer revolutie en door het socialisme op zijn grondgebied nog te versterken. Wij gaan vooruit en wij zullen overwinnen. Cuba zal nooit vallen, dat kunnen wij met fierheid zeggen!"

Ondanks de verbetenheid van het Amerikaans imperialisme is het er niet in geslaagd om de fundamenten van het socialisme in kleine landen zoals Cuba, de Volksrepubliek Korea, Vietnam of Laos te vernietigen. Dat toont duidelijk de strategische zwakte van het imperialisme en de kracht van de socialistische ideeën.

 

 

De imperialistische globalisering drijft alle tegenstellingen van de imperialistische wereld tot het uiterste. Zij zal ongetwijfeld leiden tot een globaal tegenoffensief van alle volkskrachten die gebukt gaan onder ellende, uitbuiting, heerschappij, terreur en oorlog. Het besef groeit dat de kapitalistische productiemethode niet langer verenigbaar is met het voortbestaan van de mensheid, dat het imperialisme werkelijk een systeem van volkerenmoord is geworden.

De tegenstelling tussen het sociaal karakter van de productie en het privé karakter van de eigendom van de productiemiddelen is nog nooit zo scherp geweest. Door de noodzaak om zoveel mogelijk winst te bekomen voor een kleine klasse kapitalisten, sluit het privé-bezit dit productiepotentieel op in een onhoudbaar keurslijf.

Fabrieken en andere ondernemingen kunnen zich alleen vermenigvuldigen en produceren in de mate dat zij winst opbrengen voor de kapitalisten. Ondertussen leeft het grootste deel van de mensheid, – dat overbodig geworden is –, in onmenselijke omstandigheden.

De pijlsnelle ontwikkeling van de productiekrachten en de technologieën maakt het mogelijk om bijna onbeperkt goederen te produceren. Maar de koopkrachtige markten krimpen in en zijn beperkt door de ellende en de armoede van het grootste deel van de mensheid. De tegenstelling tussen die twee factoren verscherpt nog.

Het kapitalisme kan de nodige winsten voor een kleine groep aandeelhouders slechts verzekeren door de fysische en mentale gezondheid van de werkers te vernietigen, door de onwetendheid in stand te houden, door reactionaire burgeroorlogen aan te wakkeren, door fascistische bendes in stand te houden, door volkerenmoorden op gang te brengen met militair geweld, door honger, door het niet bestrijden van de uitbreiding van ziektes en epidemies...

De mensheid kan niet langer berusten in een dergelijk barbaars en onmenselijk lot.

De uitbuiting, de uitsluiting en de terreur die de imperialistische globalisering kenmerken zullen ongetwijfeld nieuwe nationale, anti-imperialistische en socialistische revoluties op gang brengen, op een veel grotere schaal dan in de twintigste eeuw.

 

 

De twee grote revolutionaire stromingen van onze tijd, de democratische en anti-imperialistische revolutie in de onderdrukte landen en de socialistische revolutie in de kapitalistische landen, gaan meer dan ooit hand in hand.

De verwezenlijking van de nationale en democratische revolutie geeft de revolutionaire krachten de kans om over te gaan naar de fase van de socialistische revolutie. Als de volksmassa's de confrontatie aangaan met het geweld van het imperialisme, dat niets anders is dan het geweld van het kapitalisme van de monopolies, dan geven zij er zich rekenschap van dat de kapitalistische weg geen oplossing biedt.

De ervaring heeft aangetoond dat zelfs revolutionaire nationale burgerijen, zoals diegene die in Algerije de antikoloniale oorlog geleid heeft, niet in staat zijn om de verworvenheden van het volk in stand te houden. Verblind door hun eigen egoïstische belangen, zijn de verschillende fracties van de Algerijnse burgerij één voor één overgestapt naar de kant van het imperialisme. Daardoor is Algerije opnieuw verworden tot een neokolonie.

Alleen de arbeidersklasse, in bondgenootschap met alle werkende klassen, kan op een consequente manier de anti-imperialistische revolutie tot het beslissende einde doorvoeren en de overgang naar de socialistische revolutie voorbereiden; deze socialistische revolutie zal elke vorm van uitbuiting van de ene mens door de andere voorgoed ongedaan maken.

 

 

Meer dan ooit in de geschiedenis is het socialisme levensnoodzakelijk voor het voortbestaan, de waardigheid en de culturele en geestelijke ontwikkeling van de volksmassa's. En meer dan ooit in de geschiedenis maakt de ontwikkeling van de technologie het socialisme mogelijk.

De buitengewone ontwikkeling van de productiekrachten van de laatste jaren heeft de mensheid een potentieel in handen gegeven dat de mogelijkheid biedt om alle volkeren ter wereld uit hun economische achterstand te bevrijden. Dank zij de nieuwe verworvenheden kan de maatschappij snel een einde maken aan ziektes, honger en ondervoeding, aan analfabetisme en onwetendheid. De enige voorwaarde is dat de maatschappij zich ontdoet van het helse keurslijf waarin de privé-eigendom de productiemiddelen gevangen houdt. De voorwaarde ligt in de reorganisatie van de maatschappij op socialistische basis.

 

 

De dictatuur van het proletariaat, gesteund op de volksmassa's, tegen de grote burgerij, is de voorwaarde voor de verandering van het economisch en sociaal systeem. Die dictatuur tegen de krachten van de imperialistische barbarij maakt de verwezenlijking mogelijk van een echte democratie in dienst van de volksmassa's. Het socialisme ontwikkelt het onderwijs van de volksmassa's, de wetenschap en techniek en de productiemiddelen veel sneller en op veel grotere schaal dan het imperialisme dat vandaag doet. De productie wordt gepland om zoveel mogelijk materiële en culturele behoeften van het volk te voldoen.

Als internationalisten voeren de communisten helemaal geen strijd tegen het objectief noodzakelijk proces van mondialisering. Het socialisme zal verwezenlijkt worden als een internationaal systeem van verenigde socialistische republieken. Het zal geleid worden door principes van solidariteit en wederzijdse hulp om op een geplande manier de vooruitgang van de ontwikkeling te veralgemenen. Het proletarisch internationalisme zal de volkeren dichter bijeen brengen, alle etnische of nationale hindernissen opblazen, discriminerende praktijken en gedragingen en chauvinisme uitroeien. Het proletarisch internationalisme zal voordelige wederzijdse uitwisselingen tussen de volkeren bevorderen, kennis en wetenschap massaal verspreiden en er niet langer een koopwaar van maken om er winst uit te halen. Het proletarisch internationalisme zal alle regio's van de wereld op een harmonische en evenredige manier ontwikkelen omdat op die basis de productie beantwoordt aan een plan waarin de mensen samenwerken en dat rekening houdt met de noden van alle mensen.

 

(Verbergen)

Forum | Laatste bericht

Rik 12345, 08-06-10, 15:46, 7 jaren geleden: Imperialisme (scholingsstuk)

De imperialistische globalisering en
de revolutionaire ontwikkeling op wereldvlak

Internationaal Communistisch Seminarie
Brussel, 2-4 mei 2001

 

 

Volgens een aantal Westerse academische kringen is de globalisering een natuurlijk proces dat onvermijdelijk is en dat zowel enorme mogelijkheden biedt voor de ontwikkeling van alle landen als een aantal nieuwe uitdagingen. De geschiedenis zou duidelijk aangetoond hebben dat een economie op basis van de privé-onderneming en de vrije markt de beste kansen biedt en dat alle landen er belang bij hebben om de vrije markt in hun eigen land te aanvaarden als integraal onderdeel van de globale vrije markt, net zoals de privatiseringen, de liberalisering en de deregulering waarop die vrije markt steunt.

 

 

Als we de realiteit van vandaag en de voorbije anderhalve eeuw bekijken, stellen we vast dat de huidige globalisering geen nieuw fenomeen is. In Het Manifest van de Communistische Partij schreef Marx al in 1848: "De burgerij heeft door haar exploitatie van de wereldmarkt de productie en consumptie van alle landen kosmopolitisch gemaakt. (...) Door de snelle verbetering van alle productiewerktuigen, door de oneindig vergemakkelijkte communicaties trekt de burgerij alle, ook de meest barbaarse naties mee met de loop van de beschaving." Die tendens werd duidelijk bevestigd door de overgang van het liberale kapitalisme naar het kapitalisme van de monopolies en met de komst van het imperialisme. De huidige globalisering is slechts een uitdieping en een verscherping van alle tegenstellingen die het kapitalisme sinds zijn ontstaan aan het begin van de twintigste eeuw kenmerken.

 

 

 

Imperialistische globalisering en revolutie: 1900-1960

 

 

In de periode 1900-1910 heerste het monopoliekapitalisme in Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland, de Verenigde Staten, België, Nederland en gedeeltelijk ook in Rusland. In die periode werden al die landen door een economische crisis grondig dooreen geschud. Als uitweg stortten zij zich op de kolonisering. Geen enkele plek ter wereld ontsnapte aan de vraatzucht van de imperialistische grootmachten.

De imperialistische globalisering ontstond gelijktijdig met de koloniale veroveringen.

De crisis van overproductie zette verschillende landen ertoe aan om een ‘rechtvaardiger’ verdeling van de kolonies te eisen. Dat leidde tot de Eerste Wereldoorlog die het leven kostte aan 10 miljoen mensen. Nog nooit in de geschiedenis had de mensheid een dergelijke barbaarse en grootschalige wreedheid meegemaakt.

De arbeidersklasse is de meest revolutionaire klasse in de geschiedenis. Zij heeft de historische taak om de wereld te bevrijden van de uitbuiting van de mens door de mens door de heerschappij van de burgerij, de laatste en tevens wreedste uitbuitende klasse in de geschiedenis van de mensheid, omver te werpen. Maar alleen in Rusland heeft de arbeidersklasse in bondgenootschap met de arme boeren voldoende revolutionaire energie opgebracht om het hoofd te bieden aan de gewapende krachten van de Russische burgerij en negen imperialistische landen die gewapenderhand Rusland binnenvielen.

 

 

In de jaren twintig en dertig nam de imperialistische globalisering toe. Zij werd gekenmerkt door de onverzettelijke vijandigheid van alle imperialistische grootmachten tegen het eerste en enige socialistisch land ter wereld, door een uitbreiding en een verheviging van de kolonisering, door de onderwerping van de semi-koloniale landen en door een groeiende rivaliteit tussen de imperialistische grootmachten om zich overal ter wereld meester te maken van de markten en grondstoffen. De wereldcrisis van 1929 was een crisis van overproductie die samenging met een financiële ineenstorting. De grote kapitalistische landen probeerden uit de crisis te ontsnappen met een keynesiaanse politiek van grote openbare werken en bewapeningsprogramma's.

 

 

Dat leidde tot de Tweede Wereldoorlog waarin 50 miljoen mensen omkwamen door de wreedheid van het misdadig systeem dat kapitalisme heet. Tijdens de antifascistische oorlog hebben 23 miljoen Sovjetburgers zich opgeofferd om de USSR en de rest van de wereld van het fascisme te bevrijden. In de landen van Oost-Europa heeft de Sovjet-Unie een wezenlijke bijdrage geleverd aan de overwinning van de antifascistische revolutie, die daarna overging in een socialistische revolutie. Tijdens de Tweede Wereldoorlog hebben het Chinese en Koreaanse volk de bevrijdingsoorlog tegen de fascistische bezetters en hun collaborateurs opgedreven. Na de nederlaag van die laatsten hebben zij zich tegen het Amerikaans imperialisme en zijn plaatselijke lakeien gekeerd. Onder leiding van de communistische partij voerden zij de anti-imperialistische en democratische revolutie door, gevolgd door de socialistische revolutie. Die overwinningen gaven een grote impuls aan de revolutionaire antikolonialistische bewegingen in Azië en Afrika, die in de loop van de jaren vijftig en zestig in de meeste kolonies belangrijke overwinningen behaalden.

Het Amerikaans imperialisme verrijkte zich tijdens de Tweede Wereldoorlog door zowel aan de ‘democratische’ als aan de fascistische landen te verkopen. Het is pas laat in de oorlog in Europa gestapt. Zijn belangrijkste doel was de overwinning van de socialistische revolutie in Frankrijk, Italië en Duitsland door de gezamenlijke inspanningen van de gewapende volksmassa's en het Rode Leger, te verijdelen. In volle oorlogsperiode stelde generaal Patton voor om van bondgenootschap te verwisselen en om samen met divisies van het nazi-leger naar Moskou te marcheren... De Verenigde Staten hebben de bevolking van Hiroshima en Nagasaki uitgemoord zonder enige militaire noodzaak: het was een duidelijke waarschuwing aan het adres van de Sovjet-Unie en de start van de Koude Oorlog.

Het Amerikaans imperialisme zette de moorddadige oorlogspolitiek van de nazi's tegen het socialisme rechtstreeks verder. Het begon een agressieoorlog tegen Korea, het voorspel van een oorlog tegen China en eventueel tegen de Sovjet-Unie. Maar geconfronteerd met het heldhaftig verzet van het Koreaanse volk dat steun kreeg van talrijke vrijwilligers, van alle socialistische landen en van een wereldbeweging van alle krachten die opkwamen voor vrede en onafhankelijkheid, moest het Amerikaans imperialisme het onderspit delven.

In de loop van de jaren vijftig werd het imperialisme, geleid door het Amerikaans imperialisme, grondig dooreen geschud door de overgang van één derde van de mensheid naar het socialistisch kamp, door de opkomst van antikoloniale en anti-imperialistische revoluties in de Derde Wereld en door de ontwikkeling van de arbeidersstrijd en het volksverzet in de kapitalistische landen zelf.

 

 

 

 

Van opportunisme naar contrarevolutie op wereldvlak

 

 

Het imperialisme is er in geslaagd om aan die ernstige problemen tijdelijk het hoofd te bieden, voornamelijk door de ontwikkeling van het opportunisme binnen de drie grote revolutionaire stromingen die kenmerkend zijn voor onze tijd: de beweging voor de socialistische opbouw in de landen die zich van de kapitalistische uitbuiting hebben bevrijd, de beweging voor de politieke en economische onafhankelijkheid in de onderdrukte landen en de revolutionaire beweging van arbeiders en werkers in de imperialistische landen.

Toen het revisionisme van Chroesjtsjov in de Sovjet-Unie aan de macht kwam, luidde dat een radicale breuk in met de revolutionaire politiek van Lenin en Stalin. Alle marxistisch-leninistische principes werden één voor één overboord gegooid. De revisionisten riepen de definitieve overwinning van het socialisme uit; het herstel van het kapitalisme was onmogelijk; de klassenstrijd bestond niet meer in de Sovjet-Unie en dus was de dictatuur van het proletariaat tegen de burgerij en de burgerlijke elementen niet meer nodig. De revolutionaire opvoeding werd fundamenteel uitgehold en daarna volledig geliquideerd. De leiders van de partij en de staat namen burgerlijke ideeën en gedragingen over. Vanaf 1965 werden er een aantal principes van de kapitalistische economie geleidelijk opnieuw ingevoerd, te beginnen met het principe van de kapitalistische winst. Persoonlijke verrijking werd veralgemeend, net zoals de zwarte kapitalistische economische sector.

De ideologische, politieke en economische ontaarding leidde in 1990 tot het integraal herstel van het kapitalisme, in zijn meest wilde vorm. De productie van de ex-Sovjet-Unie bedroeg in 1999 nog slechts 57% van het niveau van 1990 (die van Oekraïne zelfs maar 39%). Op 8 jaar tijd verminderde de bevolking met 6 miljoen inwoners. Het sterftecijfer is twee maal hoger dan het geboortecijfer. De levensverwachting daalde van 64 naar 61 jaar. Zestig procent van de bevolking leven van een inkomen lager dan het levensminimum.

Sinds Chroesjtsjov de revisionistische weg opging, zijn de meeste communistische partijen in de imperialistische wereld, partijen die altijd al een aantal uitgesproken opportunistische tendensen vertoonden, volledig ontaard. Zij vormen vandaag een wezenlijk onderdeel van de burgerlijke politieke wereld.

In de landen van de Derde Wereld zijn de meeste anti-imperialistische en communistische partijen sterk beïnvloed door de snelle ontwikkeling van het opportunisme en het revisionisme in de rest van de wereld. Contrarevolutionaire staatsgrepen hebben de meeste leiders die trouw gebleven waren aan de anti-imperialistische strijd geëlimineerd. De nieuwe leiders hebben eenvoudigweg de posities van de vroegere kolonisatoren binnen het neokoloniaal apparaat overgenomen. Zij vormen vandaag de compradore- en bureaucratische burgerij, een werktuig waarvan het imperialisme zich bedient om zijn politieke en economische overheersing over het land te verzekeren.

 

 

 

 

De kenmerken van de huidige globalisering

 

 

Het is in deze context dat we de nieuwe fase van de imperialistische globalisering vandaag moeten bekijken.

Die globalisering is niets anders dan de uitbreiding en de verscherping over bijna heel de planeet van alle tegenstellingen die het imperialisme sinds zijn ontstaan in 1900 kenmerken. De globalisering is vooral geen natuurlijk proces waar iedereen bij te winnen heeft. Integendeel, de globalisering drijft de uitbuiting, de overheersing, de repressie en de terreur op naar zijn uiterste limieten. Zo bereidt deze globalisering de opkomst voor van nog nooit eerder geziene, de hele wereld omvattende revolutionaire anti-imperialistische en antikapitalistische bewegingen.

Op economisch terrein wordt de huidige fase van de imperialistische globalisering gekenmerkt door een aantal revoluties op het vlak van informatica, communicatie en transport. Een ander kenmerk is de nooit eerder gekende concentratiegolf onder de multinationals die op wereldvlak werkzaam zijn.

De huidige globalisering is het resultaat van drie onderling sterk verbonden krachten: ten eerste de grote multinationals, ten tweede de imperialistische staten die de belangen van hun monopolies en de internationale bondgenootschappen van hun monopolies beschermen en verdedigen en ten derde de internationale instellingen die gedomineerd worden door de imperialistische staten en de multinationals, zoals het IMF, de Wereldbank en de Wereldhandelsorganisatie.

Via die drie krachten leggen de imperialisten, en dan vooral de Verenigde Staten, hun wil op aan de regeringen van de verschillende onderdrukte landen en beslissen zij over de politiek die de regeringen van die landen moeten volgen, op straffe van sancties of zelfs van destabiliserings- of agressieoorlogen. Heel de wereld leeft onder de dictatuur van de multinationals en hun internationale economische instellingen. De ‘democratie’ is een klucht want het imperialisme laat alleen de keuze tussen verschillende neokoloniale partijen... die allemaal de politiek moeten volgen die gedicteerd wordt door het IMF, de Wereldbank en de Wereldhandelsorganisatie. Daaruit volgt de ongeloofwaardigheid van alle burgerlijke partijen in de onderdrukte landen.

De activiteit van het imperialisme resulteert nochtans niet in de overheersing van de wereld door wat voor samensmelting ook van het internationaal financierskapitaal. De tegenstellingen tussen multinationals en tussen imperialistische krachten verscherpt nog.

De huidige globalisering komt ook tot uiting in de diepgaande crisissen die de imperialistische wereld dooreen schudden en die de multinationals verplichten om in de onderdrukte landen beslag te leggen op alle mogelijke middelen om zich te verrijken en om de uitbuiting van de arbeidersklasse overal ter wereld naar nooit eerder gekende hoogten op te drijven.

 

 

De vroegere socialistische landen: echte kruidvaten

De contrarevolutie in de socialistische landen is ongetwijfeld een overwinning van het imperialisme. Maar dat feit heeft de tegenstellingen in de kapitalistische en imperialistische wereld niet afgezwakt. Integendeel, die tegenstellingen zijn alleen nog verscherpt. Veertig procent van de Russische economie is in handen van de maffia die daardoor de sterkste en gevaarlijkste maffiabende ter wereld is geworden. In heel de wereld heeft de misdaadeconomie onder impuls van de nieuwkomers uit Oost-Europa een hoge vlucht genomen. Alle mooie woorden over de verdiensten van de vrije markt kunnen niet verbergen dat het kapitalisme in feite een maffiasysteem geworden is. Het nationale verraad van de nieuwe burgerij in de landen van de vroegere Sovjet-Unie, de vernedering van een fiere natie tot een Amerikaanse en Europese neo-kolonie, de ontegensprekelijke verslechtering van de levensomstandigheden van de werkers in die landen, dat alles zal onvermijdelijk leiden tot nieuwe grote revolutionaire gevechten. Onder druk van de crisis wil het imperialisme zich meester maken van de fabelachtige rijkdommen van de landen rond de Kaspische Zee en Siberië. De Navo bereidt zich vandaag al voor op een oorlog tegen Rusland. Maar elke agressieoorlog tegen de vroegere Sovjet-Unie zal er onvermijdelijk de krachten van de socialistische revolutie doen heropleven.

 

 

Derde Wereld: volledige herkolonisering via de ‘vrije markt’

De jaren zeventig waren een moeilijke periode voor het wereldimperialisme. De nationale burgerij en de compradoreburgerij van de landen van de Derde Wereld werden ertoe aangezet om zoveel mogelijk schulden aan te gaan, via infrastructuurwerken en het oprichten van grondstofproducerende ondernemingen. Tegelijkertijd kregen zij de mogelijkheid om zich via alle mogelijke illegale middelen te verrijken. Die politiek was er vooral op gericht om hen te verhinderen een eigen nationale industrie uit te bouwen op basis van de noden van de volksmassa's. De enorme schuldenlast heeft de meeste burgerijen op de knieën gekregen. Om de dictaten van het imperialisme te kunnen opleggen, werden zij steeds repressiever en bloeddorstiger tegen hun eigen volk. De totale schuld steeg van 61 miljard dollar in 1970 naar 2.554 miljard dollar in 1999. Nog hoger zal moeilijk worden. In vele landen volstaan de inkomsten uit de export niet langer om de afbetalingen van de buitenlandse schuld te dekken...

Het imperialisme heeft alle landen ertoe aangezet om zoveel mogelijk grondstoffen te produceren. De crisis van overproductie van grondstoffen die daarop volgde, heeft talrijke burgerijen van de Derde Wereld aan de grond gebracht. In de jaren 1998-99 was er een nooit eerder geziene daling van de prijs van de grondstoffen die de Derde Wereld exporteert.

Het imperialisme verplicht de Derde Wereld zijn producten op de markt toe te laten. Tegelijkertijd verzint het imperialisme steeds nieuwe protectionistische maatregelen tegen goederen en voedingsproducten uit de Derde Wereld. Tijdens de Uruguay Ronde over de liberalisering van de handel hebben de imperialisten hun liberalisering opgelegd. In ruil kregen de landen van de Derde Wereld een aantal loze beloften... die nooit gehouden werden. Met een aantal protectionistische maatregelen probeert het imperialisme de sociale ramp in het Westen uit te stellen. Tegelijk verergert zij daardoor de reeds onhoudbare catastrofe voor vier miljard mensen.

Via de Wereldhandelsorganisatie bemoeilijkt het imperialisme de toegang tot de nieuwe technologische en wetenschappelijke technieken. Om te overleven hebben miljarden inwoners van de Derde Wereld nood aan betere voeding en medicamenten. De multinationals nemen dure patenten op hun farmaceutische producten en voedingsmiddelen en zuigen op die manier de verworpenen der aarde uit tot de laatste cent.

De compradoreburgerij en de bureaucratische burgerij boden geen verzet toen het imperialisme, om uit zijn eigen crisis te geraken, hen dwong hun economische soevereiniteit op te geven en hun nationaal patrimonium te verkwanselen. Zij werden gedwongen om hun nationale ondernemingen te privatiseren en de export te liberaliseren. Dat heeft geleid tot de vernietiging van de zwakke nationale productiekrachten.

De globalisering heeft ook ‘goede kanten’. Een aantal onderdrukte landen kregen als troostprijs via ‘delokalisering’ een aantal nieuwe investeringen: producten waarvan de salariskosten ‘te hoog’ waren geworden, werden verplaatst. Het gaat hier voornamelijk, buiten elektronica, om textiel- en schoenfabrieken. Dat heeft geleid tot de vernietiging van de nationale productie in die sectoren, wat leidde tot meer werklozen dan nieuwe werkplaatsen.

Door de recente belangrijke crisissen in Mexico (1995), Zuid-Oost Azië (1997) en Brazilië (1998) kwamen er enorme kapitaalstromen op gang richting Verenigde Staten. De laatste jaren hebben de Verenigde Staten 300 à 400 miljard verdiend aan die kapitaalstromen.

Hoe bedreigender de overproductie in de imperialistische landen wordt, hoe meer die landen de nationale economie in de onderdrukte landen vernietigen. Tegenover de overproductie in de rijke landen staat een steeds grotere onder-productie in de meeste landen van de Derde Wereld waar het imperialisme het ontstaan van een nationaal kapitalisme onmogelijk maakt. Talrijke bronnen blijven de leugen herhalen dat ‘het kapitalisme de landen de mogelijkheid biedt om zich te ontwikkelen, terwijl het socialisme gefaald heeft’, terwijl we rondom ons een massale vernietiging van de productiekrachten zien in de vroegere socialistische landen en in de landen van de Derde Wereld die tot een bepaald niveau van industriële ontwikkeling gekomen waren.

In de onderdrukte landen heeft de huidige ‘globalisering’ twee gezichten. Enerzijds de veralgemening en verscherping van de economische onderdrukking van het imperialisme, anderzijds de versterking van alle factoren die de onderdrukte en uitgebuite massa's verdelen. Het imperialisme ‘globaliseert’ de etnische, nationale, religieuze en raciale tegenstellingen om zo de onderdrukte massa's ertoe te brengen om elkaar te verscheuren en te vermoorden en op die manier elke tegenstand van het ééngemaakte volk tegen de onderdrukking onmogelijk te maken.

De mondialisering heeft een ‘terroristische internationale’ voortgebracht die de media gebruikt als psychologisch oorlogswapen en die paramilitaire groepen opricht of ontwikkelt.

De militaire agressie tegen Irak in januari 1991 wordt vandaag verder gezet onder de vorm van een economische agressie die regelmatig kracht bijgezet wordt door nieuwe militaire aanvallen. De imperialistische globalisering heeft al aan meer dan 1.500.000 Irakezen het leven gekost.

De imperialistische agressie in het Midden-Oosten, via zijn lakei Israël, waartegen het Palestijnse volk een heldhaftig anti-imperialistisch gevecht levert, is een ander voorbeeld.

In Afrika was het imperialisme sterk bevreesd voor de opkomst van een machtig en onafhankelijk Congo. Het lanceerde via Rwandese en Oegandese troepen een barbaarse agressie tegen het land van Kabila. Het doel is om de politieke en economische onafhankelijkheidswil van het land dat enorme bodemrijkdommen bezit, te breken en de hand te leggen op de grootste reserves ter wereld aan strategische mineralen zoals goud, diamant, kobalt en zeldzame mineralen zoals niobium, tantalium en colombium. In Congo heeft het Amerikaans imperialisme een echte genocide veroorzaakt. Meer dan drie miljoen mensen lieten het leven door de agressie en de vernietigingen die ermee gepaard gingen.

Het Amerikaans imperialisme maakt zich zorgen over de groeiende rol van de communistische en anti-imperialistische organisaties in Colombia en Equator. Het dreigt ermee om die landen aan te vallen om de heerschappij van de multinationals en de corrupte regeringen die aan de belangen van Washington onderworpen zijn, in stand te houden.

 

 

Over-uitbuiting van de arbeidersklasse op wereldvlak

Zowel in de imperialistische landen als in de onderdrukte landen voeren de multinationals een regelrecht offensief tegen de verworvenheden van de arbeidersklasse. Ze beweren dat de globalisering dit oplegt. Dalende lonen, contracten van beperkte duur, veralgemening van deeltijdse jobs, stijgende flexibiliteit, helse werktempo's, fabriekssluitingen, ontmanteling van de sociale zekerheid, beperking op de werkloosheidsuitkeringen, stijging van de belastingen voor de werkers en tegelijkertijd belastingenverminderingen voor de ondernemingen...

De werkers betalen voor de stijging van de productie en van de meerwaarde, met stress, psychologische problemen, ziekte en zelfs dood...

 

 

Economische en financiële crisissen

De imperialistische ‘globalisering’ beklemtoont in buitengewone mate het parasitisme en het speculatief karakter van het financierskapitaal. Door de uitéénspatting van de zeepbel van de technologische aandelen op de Amerikaanse beurs ‘verdween’ er 4.000 miljard dollar... Dat zal er onvermijdelijk toe leiden dat de Verenigde Staten hun import uit Japan en Europa nog meer zal beperken. De dag dat die schuldeisende landen een deel van hun geld uit de Verenigde Staten terugtrekken, kan er van alles gebeuren.

De Amerikaanse schuld (gezinnen, ondernemingen en staat) heeft een nog nooit eerder gekend niveau bereikt. Die schuld steeg van ongeveer 140% van het BBP in 1981 tot 189% in 1991, niveau waarop ze zich vandaag nog bevindt. Bij een belangrijke recessie zou dergelijke schuld faillissementen veroorzaken die catastrofaal zijn voor de werkers. Wegens de onmogelijkheid om de aangegane schulden terug te betalen zouden vele werkers hun goederen in beslag worden genomen.

De verarming van de massa's, zowel in de vroegere socialistische landen, in de onderdrukte landen als in de imperialistische landen, zal noodzakelijkerwijs de crisis van overproductie en de financiële crisissen nog verscherpen.

De automobielsector wordt al een aantal jaren geconfronteerd met overproductie en overcapaciteit. In belangrijke landen doken een aantal crisissen op: in Mexico in 1995, in Zuidoost-Azië in 1997 en in Brazilië en Rusland in 1998. Japan kent al tien jaar een stagnering. Begin 2001 brak een crisis van overproductie uit in de sector van de nieuwe technologieën, de sector die het symbool geworden was van het onweerstaanbare ‘dynamisme’ van het monopoliekapitalisme...

Er duiken steeds meer factoren op die in de toekomst een belangrijke wereldwijde crisis kunnen veroorzaken die de hele wereld zal dooreen schudden.

 

 

 

 

Tegenstellingen tussen de drie imperialistische centra en het gevaar van een wereldoorlog

 

 

Na de ineenstorting van de Sovjet-Unie, hun belangrijkste vijand, kwamen de tegenstellingen tussen de drie grote imperialistische centra duidelijker aan het licht en verscherpten zij nog.

 

 

De Verenigde Staten, hegemonistische grootmacht

De Verenigde Staten blijven prominent de belangrijkste imperialistische grootmacht op economisch vlak, maar vooral ook op militair vlak. Zij zijn de enige militaire supermacht. Zij verkondigen openlijk dat zij bereid zijn hun wereldhegemonie tegen elke mogelijke rivaal te verdedigen.

Maar door de ongelijkmatige ontwikkeling, een inherente wet van het kapitalisme, zijn de economische krachtsverhoudingen aan het wijzigen.

In 1945 vertegenwoordigde het bruto binnenlands product (BBP) van de Verenigde Staten 50% van het BBP op wereldvlak.

In 1999 is het BBP van de Verenigde Staten gedaald tot 28,8%, dat van de Europese Unie bevindt zich tussen de 10 à 15%, Japan haalt 14,5%.

Volgens sommige schattingen, zal het aandeel van de Verenigde Staten tegen 2020 nog verder dalen tot 10 à 15%, ongeveer hetzelfde niveau als dat van Europa en Japan, en – volgens de meest optimistische schattingen –, eveneens dat van China.

 

 

De Europese Unie, een mogelijke rivaal

De Europese Unie is een gemeenschappelijk strategisch project van alle imperialistische Europese landen, op vraag van de grote Europese monopolies. Die monopolies willen overal ter wereld nieuwe markten veroveren, ten koste van hun Amerikaanse en Japanse concurrenten.

Geen enkel Europees land op zich vormt een ernstige bedreiging voor de Amerikaanse of Japanse heerschappij. Het gemeenschappelijk Europa is nog lang niet klaar. De oprichting ervan wordt doorkruist door rivaliteit tussen de (grote) leden. Duitsland legt het meest zijn wil op maar de anderen (Frankrijk, Groot-Brittannië, Italië, en zelfs een aantal ‘kleine’ landen) willen eveneens hun zeg hebben. Maar alle monopolies van alle Europese landen willen een ééngemaakte Europese markt om te kunnen groeien en op die manier zich te kunnen meten met hun Amerikaanse en Japanse concurrenten.

De tegenstellingen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie blijven zich verscherpen, onder meer op het monetaire en het handelsvlak. Tussen beide centra heerst er een hardnekkige rivaliteit voor de heerschappij over Afrika en de Arabische wereld.

De Verenigde Staten willen een ééngemaakt Europa dat voldoende sterk is om hen te helpen de Oost-Europese landen in te lijven en Rusland in bedwang te houden. Een andere reden is dat een geïntegreerde ééngemaakte markt ook voordelig is voor de Amerikaanse multinationals die op het Europees continent aanwezig zijn.

De Navo is onontbeerlijk – zowel voor de Verenigde Staten als voor Europa – om de imperialistische heerschappij over de wereld in stand te houden. De Navo is de gewapende arm van het Amerikaans en Europees imperialisme en vormt een rechtstreekse bedreiging voor Rusland, China en alle landen van de Derde Wereld. Zelfs Algerije, dat in 1975 de vlag van de anti-imperialistische strijd nog hoog hield, voert nu gezamenlijke manoeuvres uit met de Navo en onderhandelt om lid te worden van dit agressief militair pact.

Daarnaast wil de Verenigde Staten de Navo eveneens in stand houden om het Europa in opbouw, dat een concurrerende grootmacht is, te controleren en indien nodig te verzwakken en te verdelen. De VS wil verijdelen dat er een Europese supermacht zou ontstaan die de Amerikaanse economische en militaire hegemonie zou betwisten.

De agressieoorlog van de Navo tegen Joegoslavië was voornamelijk een oorlog om de controle te verwerven over de petroleumroutes van het Midden-Oosten en de Kaspische Zee, evenals een voorbereiding op een oorlog tegen Rusland. Maar de belangen van de Europese en Amerikaanse multinationals in die twee strategische zones stemmen niet overeen. Daarom heeft Europa beslist om een ‘onafhankelijk’ agressieleger op te richten.

Europa beseft maar al te goed dat het zijn markten en begeerde zones niet zal kunnen blijven domineren zonder een eigen leger. Op 29 mei 1999, in volle agressieoorlog tegen Joegoslavië, verklaarden Frankrijk en Duitsland "dat zij vastbesloten waren er met heel hun gewicht toe bij te dragen dat de Europese Unie zou beschikken over de nodige middelen om het hoofd te kunnen bieden aan internationale crisissen", en dat zonder rechtstreekse tussenkomst van de Verenigde Staten. De VS vrezen dan ook dat dit Europees leger zich meer en meer los van de Navo zal ontwikkelen en uiteindelijk een rechtstreekse concurrent van de Navo zal worden. Europa verzet zich eveneens tegen de nieuwe bewapeningswedloop van de Amerikanen via de uitbouw van een antirakettenschild.

De Verenigde Staten kunnen opnieuw proberen om ‘uit de crisis te geraken’ via verdere militarisering en de voorbereiding van een grote internationale oorlog. Vooral China en Rusland, maar ook de Democratische Volksrepubliek Korea zouden daarbij de belangrijkste doelwitten zijn. Europa beseft zeer goed dat, indien zij betrokken wordt bij een dergelijk avontuur, zij zelf het slachtoffer ervan zullen zijn.

 

 

Sterkte en zwakte van Japan

De enorme industriële en financiële macht van Japan maken van dat land op vele terreinen een machtige concurrent van de Verenigde Staten. Maar Japan is relatief geïsoleerd in Azië en is militair erg zwak. Daardoor is het land niet in staat om de wereldhegemonie van de Verenigde Staten te betwisten.

Volgens de huidige wisselkoers had Japan een BBP van 4.610 miljard dollar in 2000. Dat vertegenwoordigt 46,5% van het Amerikaanse BBP en 59% van het Europese. In 1996 gebeurde 36,5% van de Japanse buitenlandse investeringen in de Verenigde Staten, tegen slechts 30,5% in Azië. De Verenigde Staten zitten met een groot handelsdeficit ten overstaan van Japan: 77,5 miljard dollar in 1999, vooral door de import van wagens en elektronica.

Japan is een archipel zonder veel grondstoffenreserves en energiebronnen. Het wordt vandaag geconfronteerd met een onafhankelijk China waarvan de economische macht blijft groeien en dat op alle vlakken steeds meer relaties aanknoopt in Azië en in de rest van de wereld. China is vastbesloten om zijn provincie Taiwan (een belangrijke economische partner van Japan) opnieuw in te lijven. Vroeg of laat zal dat ook gebeuren. Zuid-Korea is zowel een concurrent van Japan als een partner. Maar de strategie van dat land zou kunnen wijzigen, vooral door de onderhandelingen over een vreedzame hereniging met het Noorden.

De Verenigde Staten zijn de belangrijkste economische partner van Japan. Toch wil Japan zijn afhankelijkheid van de VS verminderen. Dat is alleen maar mogelijk door steviger banden aan te gaan met continentaal Eurazië. Vandaag is Japan de belangrijkste investeerder in China. De hereniging van Korea zou de toegang tot een aantal bronnen (vooral energiebronnen) van China, Siberië en de onafhankelijke republieken van centraal Eurazië vergemakkelijken.

Voor zijn ‘verdediging’ is Japan vandaag afhankelijk van zijn bondgenootschap met de Verenigde Staten. Toch heeft Japan het tweede grootste militair budget ter wereld en beschikt het over een zeer goed uitgerust leger.

Tegen de achtergrond van de veranderingen die Azië dooreen schudden, tekenen zich twee tendensen af. Een eerste en veruit belangrijkste tendens hoopt zich verder te blijven ontwikkelen onder Amerikaanse vleugels en te kunnen profiteren van de vrijhandel en de Amerikaanse militaire paraplu.

Een tweede minder belangrijke tendens vindt dat Japan zijn eigen sfeer waarin het domineert moet vestigen door de oprichting van een krachtig leger dat in staat is om overal in Azië tussen te komen. Daardoor zou Japan de militaire controle over zijn bevoorrading aan grondstoffen kunnen verzekeren.

Indien de Verenigde Staten het avontuur zouden durven aangaan een grote oorlog tegen China te beginnen, is de positie van Japan erg onzeker. Verschillende Amerikaanse analytici sluiten niet uit dat in geval van een belangrijk conflict tussen de Verenigde Staten en China, Japan neutraal zou blijven of zelfs een bondgenootschap zou aangaan met China.

 

 

China: de opkomst van een onafhankelijke grootmacht

China vormt een van de grootste uitdagingen voor de imperialistische heerschappij in de wereld. De laatste twintig jaar onderging China een diepgaande hervorming van zijn systeem. De economische groeide schommelde rond de 8%. Het Chinese BBP verdrievoudigde bijna tussen 1990 en 1999.

Het volledig herstel van het kapitalisme in de vroegere Sovjet-Unie en Oost-Europa en de onderwerping van die landen aan het Amerikaans imperialisme, alsook de verdubbelde agressiviteit van het imperialisme (Irak, Joegoslavië-Kosovo) hebben het anti-imperialistisch karakter van de Chinese politiek nog versterkt.

Het imperialisme ziet met lede ogen hoe China zijn politieke en economische banden met andere landen versterkt, vooral in Azië maar ook in Latijns-Amerika en Afrika. Dat versterkt de kansen om zich aan de imperialistische heerschappij te onttrekken.

De imperialistische machten gebruiken de kwestie Taiwan en Tibet en de zogezegde schending van de mensenrechten om druk uit te oefenen, spanningen te creëren en de regering en de Communistische Partij van China te verzwakken. Het uiteindelijke doel van het imperialisme is de omverwerping van het regime en de instelling van een neokoloniaal systeem in China.

De Verenigde Staten willen de ontwikkeling van China breken via een binnenlandse contrarevolutie. Maar zij zijn er niet zeker van dat ze dat kunnen bereiken. China kan zich verder opwerken tot een onafhankelijke grootmacht. Daarom bereiden de Verenigde Staten eveneens voor op een oorlog tegen China. De regering Bush overweegt om China het statuut van strategische vijand voor de komende eeuw te geven.

 

 

Nieuwe bedreigingen tegen Korea

Het proces van de vreedzame eenmaking tussen Noord- en Zuid-Korea vormt een ernstig strategisch probleem voor de Amerikaanse imperialisten. Het Amerikaans imperialisme beschouwt de mogelijke eenmaking van Korea als een reële dreiging voor zijn heerschappij in Noordoost-Azië. Dat zou ertoe leiden dat de massale aanwezigheid van Amerikaanse militairen en raketten in Noordoost-Azië opnieuw in vraag gesteld wordt. Dan zou het Amerikaans en Japans imperialisme gedwongen zijn om op zoek te gaan naar nieuwe vormen van regionale verdediging. In een rapport van september 2000 verklaart het Amerikaans ministerie van Defensie dat de kwestie van de Democratische Volksrepubliek Korea Washington ertoe zou kunnen brengen om "een grootscheepse oorlog" aan te gaan.

 

 

Het anti-imperialistisch potentieel van Rusland

De nieuwe maffiaburgerij en de compradoreburgerij hebben geen vaste greep op de volksmassa's. De volkeren van Rusland hebben een groot anti-imperialistisch en revolutionair potentieel. Rusland is als grote natie gebroken en verworden tot een neokolonie van het imperialisme. De tegenstellingen met de Verenigde Staten zullen noodzakelijkerwijs verscherpen. Rusland heeft er alle belang bij om toenadering te zoeken tot de landen van de Derde Wereld die zich willen losworstelen uit de imperialistische greep, om economische banden aan te knopen met de socialistische landen, om de herintegratie van de ex-Sovjetrepublieken te stimuleren en om alle pogingen voor het herstel van de Sovjet-Unie als socialistische staat en echt alternatief tegen de imperialistische globalisering aan te moedigen.

In 1996 werd de ‘Groep van Sjanghai’ opgericht die jaarlijks China, Rusland, Kazakstan, Kirgistan en Tadzjikistan bijeen brengt. De bedoeling is om de samenwerking op economisch, politiek en militair vlak te verstevigen.

 

 

Het gevaar van een nieuwe wereldoorlog

Met de verscherping van de crisis opteert het Amerikaans imperialisme voor de militarisering van zijn economie en voor de politiek van de confrontatie. In het geval van een ernstige en langdurige crisis kan dat leiden tot een nieuwe wereldoorlog. De ongelijkmatige ontwikkeling van de imperialistische machten is een factor die tot oorlog leidt.

Het explosief materiaal dat een nieuwe wereldoorlog zou kunnen veroorzaken neemt voortdurend toe, voornamelijk door de hegemonistische positie van de Verenigde Staten. Indien de Amerikaanse supermacht een Derde Wereldoorlog durft ontketenen en daardoor de onderdrukking van de volksmassa's tot het uiterste opdrijft, dan bestaat de taak van de revolutionairen erin om overal ter wereld strijd te voeren tegen deze duivelse macht met als doel haar te overwinnen en zo de weg te openen voor de nationale en democratische revolutie en de socialistische revolutie.

 

 

 

 

Naar een nieuwe bloei van de anti-imperialistische en socialistische revolutionaire strijd in de wereld

 

 

De imperialistische machten hadden verwacht dat het volledig herstel van het kapitalisme in de Sovjet-Unie en in Oost-Europa tot de ineenstorting zou geleid hebben van alle landen die zich beroepen op het socialisme. Die ‘verwachtingen’ zijn niet uitgekomen. De Democratische Volksrepubliek Korea, Cuba, Vietnam, Laos en China hebben hun onafhankelijkheid en hun politiek en sociaal systeem grotendeels behouden.

 

 

De Cubaanse vertegenwoordiger verklaarde: "De globalisering is erop uit om de wereld te controleren. Maar er is een land dat zich verzet en dat resultaten behaalt die andere landen niet kunnen tonen. Vandaag sterven er elke dag 35.000 kinderen van de honger. Geen enkel daarvan is Cubaans. Vandaag sterven er duizenden mensen door gebrek aan medische zorgen. Geen enkele daarvan is Cubaans. Vandaag zijn miljoenen mensen opgesloten in onwetendheid door gebrek aan boeken en scholen. Geen enkele daarvan is Cubaans. De neoliberale en hegemonistische globalisering voert ook tegen ons een agressiepolitiek, net zoals tegen de rest van de mensheid. Maar Cuba beantwoordt die agressie met nog meer revolutie en door het socialisme op zijn grondgebied nog te versterken. Wij gaan vooruit en wij zullen overwinnen. Cuba zal nooit vallen, dat kunnen wij met fierheid zeggen!"

Ondanks de verbetenheid van het Amerikaans imperialisme is het er niet in geslaagd om de fundamenten van het socialisme in kleine landen zoals Cuba, de Volksrepubliek Korea, Vietnam of Laos te vernietigen. Dat toont duidelijk de strategische zwakte van het imperialisme en de kracht van de socialistische ideeën.

 

 

De imperialistische globalisering drijft alle tegenstellingen van de imperialistische wereld tot het uiterste. Zij zal ongetwijfeld leiden tot een globaal tegenoffensief van alle volkskrachten die gebukt gaan onder ellende, uitbuiting, heerschappij, terreur en oorlog. Het besef groeit dat de kapitalistische productiemethode niet langer verenigbaar is met het voortbestaan van de mensheid, dat het imperialisme werkelijk een systeem van volkerenmoord is geworden.

De tegenstelling tussen het sociaal karakter van de productie en het privé karakter van de eigendom van de productiemiddelen is nog nooit zo scherp geweest. Door de noodzaak om zoveel mogelijk winst te bekomen voor een kleine klasse kapitalisten, sluit het privé-bezit dit productiepotentieel op in een onhoudbaar keurslijf.

Fabrieken en andere ondernemingen kunnen zich alleen vermenigvuldigen en produceren in de mate dat zij winst opbrengen voor de kapitalisten. Ondertussen leeft het grootste deel van de mensheid, – dat overbodig geworden is –, in onmenselijke omstandigheden.

De pijlsnelle ontwikkeling van de productiekrachten en de technologieën maakt het mogelijk om bijna onbeperkt goederen te produceren. Maar de koopkrachtige markten krimpen in en zijn beperkt door de ellende en de armoede van het grootste deel van de mensheid. De tegenstelling tussen die twee factoren verscherpt nog.

Het kapitalisme kan de nodige winsten voor een kleine groep aandeelhouders slechts verzekeren door de fysische en mentale gezondheid van de werkers te vernietigen, door de onwetendheid in stand te houden, door reactionaire burgeroorlogen aan te wakkeren, door fascistische bendes in stand te houden, door volkerenmoorden op gang te brengen met militair geweld, door honger, door het niet bestrijden van de uitbreiding van ziektes en epidemies...

De mensheid kan niet langer berusten in een dergelijk barbaars en onmenselijk lot.

De uitbuiting, de uitsluiting en de terreur die de imperialistische globalisering kenmerken zullen ongetwijfeld nieuwe nationale, anti-imperialistische en socialistische revoluties op gang brengen, op een veel grotere schaal dan in de twintigste eeuw.

 

 

De twee grote revolutionaire stromingen van onze tijd, de democratische en anti-imperialistische revolutie in de onderdrukte landen en de socialistische revolutie in de kapitalistische landen, gaan meer dan ooit hand in hand.

De verwezenlijking van de nationale en democratische revolutie geeft de revolutionaire krachten de kans om over te gaan naar de fase van de socialistische revolutie. Als de volksmassa's de confrontatie aangaan met het geweld van het imperialisme, dat niets anders is dan het geweld van het kapitalisme van de monopolies, dan geven zij er zich rekenschap van dat de kapitalistische weg geen oplossing biedt.

De ervaring heeft aangetoond dat zelfs revolutionaire nationale burgerijen, zoals diegene die in Algerije de antikoloniale oorlog geleid heeft, niet in staat zijn om de verworvenheden van het volk in stand te houden. Verblind door hun eigen egoïstische belangen, zijn de verschillende fracties van de Algerijnse burgerij één voor één overgestapt naar de kant van het imperialisme. Daardoor is Algerije opnieuw verworden tot een neokolonie.

Alleen de arbeidersklasse, in bondgenootschap met alle werkende klassen, kan op een consequente manier de anti-imperialistische revolutie tot het beslissende einde doorvoeren en de overgang naar de socialistische revolutie voorbereiden; deze socialistische revolutie zal elke vorm van uitbuiting van de ene mens door de andere voorgoed ongedaan maken.

 

 

Meer dan ooit in de geschiedenis is het socialisme levensnoodzakelijk voor het voortbestaan, de waardigheid en de culturele en geestelijke ontwikkeling van de volksmassa's. En meer dan ooit in de geschiedenis maakt de ontwikkeling van de technologie het socialisme mogelijk.

De buitengewone ontwikkeling van de productiekrachten van de laatste jaren heeft de mensheid een potentieel in handen gegeven dat de mogelijkheid biedt om alle volkeren ter wereld uit hun economische achterstand te bevrijden. Dank zij de nieuwe verworvenheden kan de maatschappij snel een einde maken aan ziektes, honger en ondervoeding, aan analfabetisme en onwetendheid. De enige voorwaarde is dat de maatschappij zich ontdoet van het helse keurslijf waarin de privé-eigendom de productiemiddelen gevangen houdt. De voorwaarde ligt in de reorganisatie van de maatschappij op socialistische basis.

 

 

De dictatuur van het proletariaat, gesteund op de volksmassa's, tegen de grote burgerij, is de voorwaarde voor de verandering van het economisch en sociaal systeem. Die dictatuur tegen de krachten van de imperialistische barbarij maakt de verwezenlijking mogelijk van een echte democratie in dienst van de volksmassa's. Het socialisme ontwikkelt het onderwijs van de volksmassa's, de wetenschap en techniek en de productiemiddelen veel sneller en op veel grotere schaal dan het imperialisme dat vandaag doet. De productie wordt gepland om zoveel mogelijk materiële en culturele behoeften van het volk te voldoen.

Als internationalisten voeren de communisten helemaal geen strijd tegen het objectief noodzakelijk proces van mondialisering. Het socialisme zal verwezenlijkt worden als een internationaal systeem van verenigde socialistische republieken. Het zal geleid worden door principes van solidariteit en wederzijdse hulp om op een geplande manier de vooruitgang van de ontwikkeling te veralgemenen. Het proletarisch internationalisme zal de volkeren dichter bijeen brengen, alle etnische of nationale hindernissen opblazen, discriminerende praktijken en gedragingen en chauvinisme uitroeien. Het proletarisch internationalisme zal voordelige wederzijdse uitwisselingen tussen de volkeren bevorderen, kennis en wetenschap massaal verspreiden en er niet langer een koopwaar van maken om er winst uit te halen. Het proletarisch internationalisme zal alle regio's van de wereld op een harmonische en evenredige manier ontwikkelen omdat op die basis de productie beantwoordt aan een plan waarin de mensen samenwerken en dat rekening houdt met de noden van alle mensen.

 


Forum | Omhoog
Omhoog Terug